Պատասխանված: 0/125
Ճիշտ: 0
Իրավունք: 0%
Վերականգնելու համար սեղմեք Ctrl+R

ՀՀ Սահմանադրական Թեստ - Անմիջական Ստուգում

Յուրաքանչյուր պատասխան անմիջապես ստուգվում է

Ընդհանուր 125 հարց

«Զոմբիներն» առաջին անգամ Երկրի վրա հայտնվել են 99 միլիոն տարի առաջ՝ նոր գիտական բացահայտում

6 Հուլիսի, 2025

default.jpg

Հետազոտողները հայտնաբերել են սաթի մեջ պահպանված ֆոսիլիզացված միջատներ, որոնք վարակված են եղել «զոմբի-սնկով»: Դա այս կերպ վարակման հնագույն հայտնի դեպքն է, իսկ բրածոների տարիքը կազմում է մոտ 99 միլիոն տարի։ Այս գտածոն ցույց է տալիս, որ մակաբույծ սնկերն ակտիվորեն զարգացել են դեռևս դինոզավրերի դարաշրջանում։

Միլիոնավոր տարիներ առաջ որոշ միջատներ հայտնվել են ծառի խեժի թակարդում, որը ժամանակի ընթացքում քարացել է, վերածվելով սաթի: Ներկայումս գիտնականները բացահայտել են 99 միլիոն տարեկան նմուշ, որտեղ միջատների մահվան պատճառը եղել է ոչ թե դինոզավրերի կամ խեժի ազդեցությունը, այլ մի անտեսանելի գործոն, որն անհնար է տեսնել անզեն աչքով:

Ըստ հետազոտությունների, միջատներին սպանել է մակաբույծ սունկ, որը տարածված էր կավճի ժամանակաշրջանում: Այն ներթափանցել է զոհերի օրգանիզմ, վերահսկել դրանց վարքը՝ վերածելով իսկական «զոմբիների», և պոկվել դրանց հյուսվածքներից՝ սպորներ տարածելու համար: Գիտնականները պարզել են, որ այս միջատներն ախտահարվել են Ophiocordyceps unilateralis ընտանիքի սնկային պաթոգենով: Այժմ այս բրածոն համարվում է միջատների մակաբույծ սնկերով վարակման հնագույն հայտնի ապացույցը:

Լոնդոնի Բնության Պատմության Թանգարանի գիտնական, պրոֆեսոր Էդմունդ Յարժեմբովսկին, որը մասնակցել է հետազոտությանը, նշել է, որ զարմանալի է, թե որքան վաղ են ծագել բնության տարօրինակ երևույթները: Նա ընդգծել է, որ մեր ժամանակներում դիտարկվող որոշ եզակի մակաբուծական հարաբերություններ գոյություն են ունեցել դեռևս դինոզավրերի դարաշրջանում:

Հետազոտողները նաև հավելել են, որ բրածոները, բացի իրենց գեղարվեստական արժեքից, կարևոր տեղեկություն են պարունակում էնտոմոպաթոգեն սնկերի էվոլյուցիայի վերաբերյալ: Թեև մարդկանց համար զոմբի-սնկերի կենսացիկլը կարող է վախենալու տպավորություն թողնել, դրանք կարևոր դեր են խաղում էկոհամակարգերում՝ վերահսկելով միջատների թվաքանակը:

Ophiocordyceps սնկերը մահացու վարակ են առաջացնում, և նրանց հնագույն ներկայացուցիչները, հավանաբար, միջատների պոպուլյացիայի կարգավորման կարևոր գործոն են եղել կավճի ժամանակաշրջանում, ինչպես դա անում են նրանց ժամանակակից տարբերակները:

Պրոֆեսոր Յարժեմբովսկին նշել է, որ նմանատիպ մակաբուծության վկայություններ գտնելը չափազանց հազվադեպ է, քանի որ դրա համար անհրաժեշտ են փափուկ հյուսվածքների պահպանում: Սովորական պայմաններում նման հին բրածոների մեջ փափուկ կառուցվածքները չեն պահպանվում, բայց սաթի շնորհիվ գիտնականները կարողացել են ստանալ անգնահատելի տվյալներ: Այս հայտնագործությունը հատկապես կարևոր է, քանի որ թույլ է տվել պարզել երկու նոր տեսակներ՝ Paleoophiocordyceps gerontoformicae և Paleoophiocordyceps ironomyiae: