Հայաստանի տնտեսությունը պետք է զարգացման նոր ուղիներ գտնի, սակայն ներկայիս իրավիճակը մտահոգիչ է։ 2024 թվականին օտարերկրյա ներդրումներն այստեղ կազմել են ընդամենը 138.5 միլիոն դոլար, ինչը 10 անգամ պակաս է կառավարության ծրագրով նախատեսվածից։ Այս մասին տնտեսական իրավիճակը գնահատող միջոցառման ժամանակ նշեց «Մեր ձևով» շարժման աշխատակից, տնտեսագետ Աշոտ Ֆարսյանը՝ Սամվել Կարապետյանի նախաձեռնած շարժման մեկնարկի օրը։

«Եթե համեմատենք հարևան Վրաստանի հետ, այնտեղ ներդրումներն կազմել են 1.5 միլիարդ դոլար»,– շեշտեց Ֆարսյանը։ Ներդրողների շրջանում ամենամեծ ներդրողները Մեծ Բրիտանիան ու Հոլանդիան են։ Հայաստանը 2024 թվականին կորցրել է 400 միլիոն դոլար, ինչը վկայում է, որ մեր երկիրը ներդրումներ գրավելու խնդիր ունի։

Նույն տարում, գործազրկության մակարդակը կազմում էր 14%, իսկ աղքատությունը՝ 24%։ Սակայն տնտեսական աճի իրական հիմքերը խիստ կասկածելի են։ Հայաստանի աճը պայմանավորված է ուկրաինական պատերազմի շուրջ ստեղծված իրավիճակի հետ և պետական պարտքի աճով։

2018 թվականից ի վեր պետական պարտքը կրկնապատկվել է և հասել է շուրջ 14 միլիարդ դոլարի։ Այս պարտքը, սակայն, չի ուղղվել զարգացման քաղաքականություններին, այլ պոպուլիստական քայլերին, ինչը հանգեցնում է առկա խնդիրների խորացման։

Առանց փոփոխությունների, Հայաստանը հետ կմնա և կշարունակի արտագաղթը։

Կարևոր է խորը կառուցվածքային բարեփոխումներ իրականացնել՝ նոր տնտեսություն ստեղծելու համար, ինչը ապահովելու է կայունություն և քաղաքացիների բարեկեցություն»,– նշեց Ֆարսյանը։

Ֆարսյանը նշեց, որ իրենց տնտեսական քայլերը բաժանել են մի քանի մասերի՝ կառուցվածքային բարեփոխումներ, բյուրոկրատիայի նվազեցում, թույլտվությունների քանակի կրճատում և գործընթացների մեկ պատուհանի հարթակ տեղափոխում։

Երկրորդ ուղղությունը վերաբերում է հարկային քաղաքականությանը։ Վերջին տարիներին կատարված փոփոխությունները դժգոհություն են հարուցել, և պետք է վերանայել այս ոլորտը։ Կարևոր է ներդնել KPI համակարգ՝ պետական մասնագետներին գնահատելու համար։

Զբոսաշրջությունը դառնում է տնտեսության զարգացման արագ ուղի։ Հայաստանը ունի մշակութային և պատմական հարուստ ժառանգություն, որտեղ անհրաժեշտ է կատարել ներդրումներ ենթակառուցվածքներում։ Սա կօգնի նաև երկրի ճանաչելիության բարձրացմանը։

Խոսեցին նաև ներդրումների կարևորության մասին, որպեսզի Հայաստանը վերաճա վստահելի գործընկերոջ։ Հատկապես նշվեց Սամվել Կարապետյանի առաջնորդությամբ ներդրումների ներգրավման ուղղությամբ քայլեր կատարելու անհրաժեշտությունը։

Ֆանյանը հավելեց, որ Հայաստանում սեփականության իրավունքը պետք է պաշտպանվի և չդառնա քննարկման առարկա։

Արտադրական ուղղությամբ բարձրացվեց արդյունաբերական զարգացման կարևորությունը՝ նոր աշխատատեղեր ստեղծելու համար։ Նախատեսվում է ժամանակակից պղնձաձուլարանի և նավթավերամշակման գործարանների կառուցում։

Խոսվեցին նաև ոլորտների մասին, որոնք ունեն պոտենցիալ զարգացման՝ անկախ լոգիստիկ սահմանափակումներից, ինչպիսիք են պաշտպանական արդյունաբերությունը, դեղագործությունը և ադամանդագործությունը։

Այս ամենը պահանջում է համախմբում, որպեսզի իրականացվի նպատակը՝ փոխակերպելով տնտեսությունը։ Հայաստանում մեծ ուշադրություն կդարձվի գյուղատնտեսության և իթի ոլորտներին՝ կայուն զարգացման համար։