Չինաստանի Տյանցզին քաղաքում մեկնարկել է Շանհայի համագործակցության կազմակերպության (ՇՀԿ) 25-րդ գագաթնաժողովը: Այս միջոցառումը, որը պատմական մեծություն ունի, համախմբել է ավելի քան 20 երկրների և 10 միջազգային կազմակերպությունների ղեկավարներին: Չինաստանը այս տարի ՇՀԿ հյուրընկալող երկիրն է և նախագահողը:

Հանդիպման հիմնական թեմաները ներառում են կազմակերպության երկարաժամկետ զարգացման ռազմավարության հաստատումը, տնտեսական հարաբերությունների ամրապնդումը և անվտանգության ոլորտում համագործակցությունը:

Գագաթնաժողովի անցկացման վայրը Տյանցզին քաղաքն է, որը գտնվում է Չինաստանի հյուսիսում: Այն Չինաստան-Մոնղոլիա-Ռուսաստան տնտեսական միջանցքի կարևոր կետ է և համարվում է «Մետաքսի ճանապարհի տնտեսական գոտու» և «21-րդ դարի ծովային մետաքսի ճանապարհի» ծրագրերի հատման կետը:

ՇՀԿ անդամ պետությունների ղեկավարների խորհրդակցության հետ զուգընթաց կայանալու է նաև «ՇՀԿ Պլյուս» ձևաչափով հանդիպում, որտեղ կմասնակցեն մոտ 30 երկիր և միավորումներ, նպատակ ունենալով ընդլայնել ՇՀԿ-ի ռազմավարական երկխոսությունը:

Գագաթնաժողովի օրակարգը բաժանվել է երեք հիմնական մասի:

Հատուկ ուշադրություն է դարձվելու ազգային արժույթներով հաշվարկների տարածմանը, ինչպես նաև խոշոր տրանսպորտային նախագծերի, այդ թվում՝ «Չինաստան-Ղրղզստան-Ուզբեկստան» երկաթուղու քննարկմանը: ՇՀԿ անդամ պետությունների և գործընկերների հետ Չինաստանի առևտրային հարաբերությունների ծավալը 2024 թվականին հասել է աննախադեպ 890 միլիարդ դոլարի:

Առաջնորդները դիտարկելու են ահաբեկչության, անջատողականության և ծայրահեղականության դեմ պայքարի թեմաները, ինչպես նաև կիբեռսպառնալիքների և թմրանյութերի անօրինական տարաշրջանների դեմ միջոցառումները: Քննարկումներում կմասնակցի նաև տարածաշրջանային հակաահաբեկչական կառույցի (RATS) մեխանիզմների բարելավումը:

Օրակարգում ընդգրկվել են կրթական և մշակութային փոխանակումների հարցերը, ինչպես նաև գիտության և տեխնոլոգիաների ոլորտում համագործակցության հարցերը: Չինաստանը արդեն ստեղծել է «Լու Բանի 10 արհեստանոց», որը կծառայի մասնագիտական կրթության զարգացման համար՝ ՇՀԿ երկրների ներսում:

Հանդիպման արդյունքում ակնկալվում է ստորագրել երկու կարևոր փաստաթուղթ:

Տյանցզինի հռչակագիրը կդրսևորի մասնակից երկրների ընդհանուր մոտեցումները միջազգային արդի խնդիրներին՝ ներառյալ անվտանգությունը, էներգետիկ ոլորտը և թվային տնտեսությունը:

Շանհայի համագործակցության կազմակերպության զարգացման ռազմավարությունը մինչև 2035 թվականը կնշանակի համատեղ աշխատանքի ուղղությունները, ներառյալ տղաս կարևոր կենտրոնների ստեղծումը անվտանգության և հակաահաբեկչության դեմ:

Խորեն Գրիգորյան, Տյանցզինից