Daily Mail-ի հաղորդմամբ՝ Անդերի լեռնաշղթայում հայտնաբերվել է իր մասշտաբներով տպավորող քարե տաճար, որը կառուցվել է մոտ 1000 տարի առաջ՝ Հարավային Ամերիկայի գլխավոր քաղաքակրթություններից մեկի կողմից:

Հնագետներն անտառապատ լանջերից բարձրացել են Տիտիկակա լճից հարավ-արևելք գտնվող լեռնային շրջան ու հայտնաբերել տաճարը՝ վերագրվելով այն Պալասպատա անունով: Շինությունը տեղակայված է Բոլիվիայի արևմուտքում գտնվող Օկոտավ գյուղի մերձակայքում:

Այս մեծամասշտաբ կառույցը կապված է Տիվանակու քաղաքակրթության հետ՝ մի ժողովրդի, որը մինչև մ.թ. մոտ 1000 թվականը ստեղծել է ցայտուն ճարտարապետական հուշարձաններ, նորարարական ոռոգման ցանցեր, տարբերակիչ արվեստի ու կերամիկայի նմուշներ՝ թողնելով մշակութային խորը հետք համաշխարհային պատմության մեջ:

Տաճարային համալիրը ներառում է 15 ուղղանկյուն պարիսպներ՝ դասավորված կենտրոնական բակի շուրջ։ Ուսումնասիրողներն ենթադրում են, որ դասավորությունը հարմարեցված է եղել արևելյան գիշերահավասարի հետ. այն պահին, երբ արևը գտնվում է հասարակածի ուղիղ վերևում, ինչը բազմաթիվ հին մշակույթների համար ծիսական կարևոր նշանակություն է ունեցել:

Կառույցի մասին տրամադրվող տվյալների համաձայն՝ Պալասպատան կարող էր բնակեցված լինել ավելի քան 20,000 մարդկով։ Այն գտնվում է Տիվանակուի չափազանց հայտնի հնագիտական վայրից մոտավորապես 130 մղոն դեպի հարավ: Ռադիոածխածնային վերլուծությունը հաստատել է, որ մշակութային համալիրը գործել է առավել ինտենսիվ մ.թ. 630-950 թվականներին՝ Տիվանակուի ազդեցության արևելյան դեպի հովիտներ ընդլայնման ժամանակաշրջանում:

Պալասպատան տարիներով մնացել է անուշադրության մատնված՝ հնագետների ուշադրություն գրավելով միայն վերջերս արբանյակային լուսանկարներում երևացող անսովոր երկրաչափական դասավորության շնորհիվ:

Հետագայում մասնագետները, հենվելով անօդաչու թռչող սարքերի հավաքած տվյալների ու 3D մոդելավորման մեթոդաբանության վրա, հստակեցրել են, որ պարիսպները և կառուցվածքները մարդու ձեռքով ստեղծված արտեֆակտներ են: