Ահա թարգմանված և վերամշակված հոդվածը պարզ ու հասկանալի հայերենով՝ պահպանելով բնօրինակի կառուցվածքն ու իմաստը.

—

• Հիմնականը
• Ալավի կանայք ու աղջիկներ անհետացել են այս տարի
• Ոմանց առևանգել են, ընտանիքները փրկագին են պահանջում
• Ասադի անկումից հետո սկսվել է նրա համայնքի դեմ բռնություն

ԴԱՄԱՍԿՈՍ, հունիսի 27 – «Մի սպասեք նրան»,– ասացին ՎացԱփով Աբեեր Սուլեյմանի ընտանիքին մայիսի 21-ին, երբ 29-ամյա կինը անհետացել էր Սիրիայի Սաֆիտա քաղաքի փողոցներում: «Նա այլևս չի վերադառնա»:

Առևանգողներն ու միջնորդը հեռախոսազանգերում ու հաղորդագրություններում պահանջել են 15,000 դոլար փրկագին՝ սպառնալով սպանել կամ ստրկության վաճառել Սուլեյմանին: Մայիսի 29-ին Սուլեյմանն ինքն է զանգել ընտանիքին՝ ասելով, որ այլևս Սիրիայում չէ, և շրջապատի մարդկանց առոգանությունն իրեն անծանոթ է:

Ռոյթերն ուսումնասիրել է ձայնագրությունները, որոնք պահել է ընտանիքը: Սուլեյմանն այս տարի անհետ կորած կամ առևանգված ալավի 33 կանանց ու աղջիկներից մեկն է (տարիքը՝ 16-39): Նրանց ընտանիքները պատմել են, որ դեկտեմբերին Բաշար ալ-Ասադի տապալումից հետո սկսված անկարգությունների ֆոնին է տեղի ունեցել դա:

Մարտին կառավարությանը կից զինված խմբերը հարձակվել են ալավիների վրա՝ սպանելով հարյուրավոր մարդկանց: Այդ ժամանակից ի վեր սոցցանցերում հայտնվում են անհետ կորած ալավի կանանց ընտանիքների կոչեր: Ռոյթերն ուսումնասիրել է այդ դեպքերը, բայց չի գտել այլ համայնքների կանանց անհետացման մասին տեղեկություններ:

ՄԱԿ-ի Սիրիայի հանձնաժողովը հայտնել է, որ ուսումնասիրում է ալավի կանանց անհետացումներն ու առևանգումները: Հարցաքննությունն ավարտելուց հետո զեկույց կներկայացվի ՄԱԿ-ի Մարդու իրավունքների խորհրդին:

Սուլեյմանի ընտանիքը փրկագինը վճարել է Իզմիրի (Թուրքիա) երեք դրամական փոխանցման հաշիվներին: Փողը փոխանցելուց հետո առևանգողներն ու միջնորդը կտրվել են: Սուլեյմանի ճակատագիրը մնում է անհայտ:

16 անհետ կորած կանանց ընտանիքների հետ հարցազրույցներից պարզվել է, որ նրանցից յոթի մոտիվը փրկագինն է եղել (1500-100,000 դոլար): Երեքը՝ այդ թվում Սուլեյմանը, հաղորդագրություններ են ուղարկել, որ իրենց տարել են այլ երկիր: Մնացած ինը դեպքերի ճակատագիրը անհայտ է: 16-ից 8-ը 18 տարեկանից փոքր են:

Ռոյթերն ուսումնասիրել է առևանգողների ու զոհերի հաղորդագրությունները, ձայնագրություններն ու փրկագնի փոխանցման անդորրագրերը, բայց չի կարողացել հաստատել բոլոր մանրամասները կամ պարզել մեղավորներին ու նրանց դրդապատճառները:

33 կանայք անհետացել են Տարտուսի, Լաթակիայի ու Համայի մարզերում, որտեղ ալավիների մեծ համայնքներ կան: Նրանցից գրեթե կեսը վերադարձել է տուն, բայց ոչ ոք չի ցանկացել մեկնաբանել՝ անվտանգության պատճառներով:

Ընտանիքների մեծ մասը նշել է, որ ոստիկանությունը լուրջ չի վերաբերվել իրենց դիմումներին, իսկ իշխանությունները լիարժեք քննություն չեն իրականացրել:

Սիրիայի կառավարությունը չի արձագանքել հարցմանը: Տարտուսի մարզպետի մամուլի քարտուղար Ահմեդ Մուհամմեդ Խաիրը մերժել է ալավիների դեմ ուղղվածությունն ու ասել, որ կանանց անհետացումների մեծ մասը կապված է ընտանեկան կոնֆլիկտների կամ անձնական պատճառների հետ: Նա նշել է, որ «հիմնավորում չունեցող» տեղեկատվությունը կարող է խուճապ առաջացնել:

Լաթակիայի մարզպետարանի ներկայացուցիչը կրկնել է Խաիրի խոսքերը՝ ասելով, որ կանայք հաճախ փախչում են սիրած տղամարդկանց հետ, իսկ ընտանիքները «առևանգման» պատմություն են հորինում՝ հասարակական ճնշումից խուսափելու համար:

Համայի մարզպետարանը մեկնաբանությունից հրաժարվել է:

Սիրիայի նոր նախագահ Ահմեդ ալ-Շարայի կողմից ստեղծված հանձնաժողովի անդամը հրաժարվել է մեկնաբանել կանանց անհետացումները: Ալ-Շարան ավելի վաղ դատապարտել է մարտյան բռնությունները՝ խոստանալով պատժել մեղավորներին:

ԱՌԵՎՆԳՎԵԼ Է ԴՊՐՈՑ ՈՒՂՂՎԱԾ ՃԱՆԱՊԱՐՀԻՆ

Սիրիայի իրավապաշտպան Յամեն Հուսեյնը, ով հետևում է կանանց անհետացումներին, ասել է, որ դեպքերի մեծ մասը տեղի է ունեցել մարտյան բռնություններից հետո: Նրա խոսքով՝ առայժմ միայն ալավիներն են թիրախավորվել, իսկ մեղավորների ինքնությունը անհայտ է:

Հուսեյնը նշել է, որ ալավիների մոտ տարածված է վախի զգացողությունը: Որոշ աղջիկներ ու կանայք Տարտուսում, Լաթակիայում ու Համայում հրաժարվում են հաճախել դպրոց կամ համալսարան՝ վախենալով առևանգումից:

«Ալավի կանանց առևանգումները իրական խնդիր են: Պարտված կողմի կանանց թիրախավորելը նվաստացման մեթոդ է, որն անցյալում օգտագործել է Ասադի ռեժիմը»,– ասել է նա:

Հազարավոր ալավիներ վտարվել են Դամասկոսի իրենց տներից, շատերը կորցրել են աշխատանքը, իսկ կառավարությանը կից սուննի մարտիկները նրանց հաճախ զրպարտում են կետերում:

Զոհերի ընտանիքների հետ հարցազրույցները ցույց են տվել, որ կանայք հիմնականում անհետացել են ցերեկը՝ հասարակական տրանսպորտում կամ գնումների ժամանակ:

17-ամյա Զեյնաբ Ղադիրն առևանգվել է դպրոց գնալու ճանապարհին՝ Լաթակիայի ալ-Հանադի քաղաքում: Ընտանիքին զանգահարել են՝ սպառնալով սպանել աղջկան, եթե նրա լուսանկարները տեղադրեն համացանցում: Ղադիրը մեկ կարճ զանգ է կատարել՝ ասելով, որ չգիտի, թե որտեղ է գտնվում, և որ ստամոքսի ցավ ունի: Նրա ճակատագիրը անհայտ է:

35-ամյա Խոզամա Նայեֆին առևանգել են Համայի գյուղական վայրերում՝ թմրադեղեր տալով: Նրա ընտանիքը վճարել է 1500 դոլար փրկագին: Վերադառնալուց հետո Նայեֆը նյարդային խանգարում է ունեցել:

29-ամյա Դոաա Աբբասին առևանգել են տան շեմին՝ Համայի Սալհաբ քաղաքում: Ընտանիքի անդամը փորձել է հետևել առևանգողներին, բայց կորցրել է նրանց հետքը:

Այս տարի անհետ կորած երեք ալավիներ (որոնք չեն ներառվում 33 դեպքերի մեջ) հետագայում հայտնվել են՝ հերքելով առևանգումը: Լաթակիայի 16-ամյա մի աղջիկ տեսանյութ է հրապարակել՝ ասելով, որ փախել է սիրած տղամարդու հետ ամուսնանալու համար: Սակայն ընտանիքը պնդում է, որ նա ստիպված է ամուսնացել առևանգողի հետ, իսկ իշխանությունները ստիպել են ժխտել առևանգումը:

ԻԻՍ-Ի ՀԻՇՈՂՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Ասադների օրոք ալավիները տասնամյակներ շարունակ գերիշխել են Սիրիայի քաղաքական ու ռազմական էլիտայում: Բաշար ալ-Ասադի տապալումից հետո իշխանության է եկել ՀՏՍ խումբը, որն առաջացել է ալ-Քաիդայի հետ կապված կազմակերպությունից: Նոր կառավարությունը փորձում է ինտեգրել տասնյակ նախկին ապստամբ խմբեր՝ լրացնելով Ասադի ռազմական ապարատի փլուզումից հետո առաջացած վակուումը:

Զոհերի ընտանիքներից շատերը վախենում են, որ ալավիները կարող են ճակատագրի հանդիպել, ինչպես մի տասնամյակ առաջ եզդիները՝ ԻԻՍ-ի ձեռքով: ՄԱԿ-ի տվյալներով՝ ԻԻՍ-ը հազարավոր եզդի կանանց ստրկացրել է իր տիրապետության տարիներին:

23-ամյա Նաղամ Շադին անհետացել է Համայի ալ-Բայադիյա գյուղից՝ հունիսի 2-ին կաթ գնալու գնալուց հետո: Նրա հայրը՝ Շադի Այշան, ասել է, որ ընտանիքը մարտի 7-ին ստիպված է եղել լքել իրենց տունը՝ հակաալավի բռնությունների ֆոնին:

«Ի՞նչ կարող ենք անել: Մնում է ամեն ինչ Աստծո կամքին հանձնել»:

Հեղինակ՝ Մեգի Մայքլ; Խմբագրում՝ Պրավին Չար