Լիտվայի խորհրդարանի խոսնակ Սաուլյուս Սկվերնյալիսը կարծում է, որ Վիլնյուսում ռուսերեն լեզվի լայն կիրառությունը լուրջ խնդիր է, որն անտեսել հնարավոր չէ։ Չնայած այն հանգամանքին, որ, ըստ քաղաքական գործչի, այս լեզվով հաճախ են խոսում Լիտվա տեղափոխված բելառուսներն ու Ուկրաինայից փախստականները, «Լիտվայի հանուն» դեմոկրատների միության առաջնորդը պնդում է, որ անհրաժեշտ է իրականացնել ինտեգրման ծրագիր, որը ներառի պետական լիտվերեն լեզվի իմացությունը որպես պարտադիր պայման։

«Թերևս դա տեսնելու համար պետք է պարզապես զբոսնել, հատկապես Վիլնյուսի կենտրոնում, և (ռուսերենի հաճախակի օգտագործումը) հստակ զգալի է։ Դժբախտաբար, դա այդպես է», — չորեքշաբթի օրը Žinių radijas ռադիոյի եթերում հայտարարել է Ս. Սկվերնյալիսը։

«Կարծում եմ, որ նախ և առաջ պետք է հստակորեն որոշել այն մարդկանց հետ, ովքեր պատրաստ են ապրել ու մնալ այստեղ, ովքեր տարբեր պատճառներով ժամանել են` թե՛ Բելառուսից ու Ուկրաինայից, թե՛ այլ երկրներից, և տեսնում են իրենց ու իրենց ընտանիքների ապագան այստեղ։ Սա պետք է լինի ինտեգրման շատ ամուր ծրագիր։ Որպեսզի պետական լեզվի իմացությունը լինի պարտադիր, և այն կապված լինի սոցիալական երաշխիքների, տարբեր նպաստների, որոշակի ոլորտներում աշխատելու հնարավորության հետ։ Նրանք պարզապես պետք է հասկանան, որ առանց ինտեգրման, առանց պետական լեզվի իմացության, այստեղ հեռանկարներ չկան, և դա անընդունելի է», — ասել է խորհրդարանի խոսնակը։

Ս. Սկվերնյալիսը ընդունում է, որ 2020 թվականին Արևմուտքի կողմից չճանաչված Բելառուսի նախագահական ընտրություններից և 2022 թվականի փետրվարին Ռուսաստանի կողմից Ուկրաինա ներխուժումից հետո Լիտվա են ժամանել այդ երկրների բազմաթիվ քաղաքացիներ։ Ուստի, նշել է քաղաքական գործիչը, լեզվի օգտագործման նկատմամբ վերաբերմունքն այստեղ որոշ չափով ավելի ազատական է եղել։ Սակայն, շարունակել է նա, պետական լեզուն պետք է ունենա համապատասխան կարգավիճակ։ «Կարծում եմ, այս խնդիրը նույնպես անտեսել չի կարելի, քանի որ մասշտաբը բավականին մեծ է։ Կրկին պետք է ասեմ, որ պետական լեզուն պետք է ունենա իր կարգավիճակը պետության մեջ և պաշտպանված լինի կյանքի բոլոր ոլորտներում», — ավելացրել է խորհրդարանի ղեկավարը։

Վերջերս Վիլնյուսում ռուսերեն լեզվի օգտագործման վերաբերյալ վեճեր են բռնկվել։ Դրա առիթ է դարձել Էդմունդաս Յակիլայտիս լրագրողի գրառումը, որտեղ նա նշել է, որ մայրաքաղաքում ռուսերենի օգտագործման մակարդակն անընդունելի է, և բարձրացրել է հարց, թե ինչպես կիրականացվի մայրաքաղաքի «վերադարձը»։

Մարտին Լեզվային պետական տեսչությունը (ԼՊՏ) հայտնել է, որ հաջորդ տարվա սկզբից բոլոր օտերգործները, ովքեր ստացել են ժամանակավոր պաշտպանություն և զբաղվում են ապրանքների ուղղակի վաճառքով կամ ծառայությունների մատուցմամբ, պարտավոր կլինեն տիրապետել պետական լեզվին։

Սակայն այս պահանջը չեղարկելու հարցը կառավարությունում մի քանի անգամ հետաձգվել է. կրթության, գիտության և սպորտի նախարարությունը (ԿԳՍՆ) առաջարկում է մեկ տարով հետաձգել այն ժամկետը, որի ընթացքում ժամանակավոր պաշտպանություն ստացած և աշխատանքի փնտրող օտերգործները պետք է սովորեն պետական լեզուն և ներկայացնեն դա հաստատող փաստաթղթեր։ Առկա կարգի համաձայն, այսպիսի պարտավորություն չի կիրառվել 3 տարիների ընթացքում, սակայն կառավարության որոշմամբ այդ ժամկետը կերկարաձգվի մինչև 4 տարի։